DEM Parti Eş Genel Başkanı Tülay Hatimoğulları, Antalya'da düzenlenen Halkların İklim Zirvesi öncesinde basın toplantısı gerçekleştirdi. Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Konferansı COP31'in doğayı korumak yerine büyük şirketlerin ve sermaye çevrelerinin çıkarlarına hizmet ettiğini savunan Hatimoğulları, Türkiye'de ve dünyada yaşanan ekolojik yıkıma dikkat çekti.
İklim krizinin yalnızca çevresel değil, aynı zamanda ekonomik ve toplumsal bir sorun olduğunu belirten Hatimoğulları, doğanın korunması için mevcut üretim ve tüketim politikalarının değiştirilmesi gerektiğini söyledi.
COP31'e devletlerin, şirketlerin ve şirketlere yakın sivil toplum kuruluşlarının katıldığını ifade eden Hatimoğulları, zirvenin iklim kriziyle mücadelede gerçek bir çözüm ortaya koymadığını savundu.
"Sermaye düzeni doğa talanını derinleştiriyor"
COP31'in büyük şirketler tarafından bir vitrin olarak kullanıldığını ileri süren Hatimoğulları, şöyle konuştu:
"Şirketler dünyayı nasıl kurtaracağız arayışı içinde olduklarını söylüyorlar. Oysa aslında dünyayı karanlığa sürükleyen ve bütün canlıların hayatına kasteden sistemin devamı için COP31'i bir kılıf haline getiriyorlar. Sermaye düzeni ve vahşi kapitalizm, sınırsız büyümeyi ve kârı olanca hızıyla artırma derdine düşmüş durumda. Doğa talanından vazgeçmedikleri gibi gittikçe derinleştiriyorlar."
"Doğa, su, hava satılık değildir" ve "Emek, doğa, yaşam özgürleşecek" sloganlarıyla mücadele eden çevre örgütlerine ve yaşam savunucularına destek veren Hatimoğulları, alternatif iklim hareketlerinin güçlendirilmesi gerektiğini belirtti.
"HABAŞ'ta 19 işçi sermayenin kâr hırsı yüzünden hayatını kaybetti"
İzmir'in Aliağa ilçesindeki HABAŞ Demir Çelik Fabrikası'nda meydana gelen patlamaya da değinen Hatimoğulları, 19 işçinin yaşamını yitirdiğini belirterek olayın işçi sağlığı ve iş güvenliği önlemlerinin ihmal edilmesinden kaynaklandığını savundu.
Patlamanın ardından milletvekilleri ve MYK üyeleriyle birlikte bölgeye gittiklerini, hastaneleri ve adli tıp kurumunu ziyaret ettiklerini anlatan Hatimoğulları, şunları söyledi:
"19 insan hayattan koparıldı. Neden? Şimdi COP31'de boy gösteren sermayenin ve şirketlerin kâr hırsı yüzünden. İşçi sağlığı ve iş güvenliğini hiçe sayan, masraf yapmaktan kaçınarak işçiye bir eşya muamelesi yapan patronların ihmalinin sebep olduğu bir iş cinayeti."
Patlamanın ardından eylem yapan işçilere jandarmanın müdahale etmesini de eleştiren Hatimoğulları, işçilerin hak arama mücadelesinin yanında olduklarını söyledi.
"Şu bilinsin ki işçinin, emekçinin sonuna kadar yanındayız, sonuna kadar onların mücadelesini destekliyoruz. Onların mücadelesi bizim mücadelemizdir" dedi.
"COP31 sömürünün ta kendisidir"
COP31'e alternatif olarak düzenlenen Halkların İklim Zirvesi'nin önemine dikkat çeken Hatimoğulları, iklim krizinin sorumluluğunun bireylere değil, ekonomik ve siyasi sisteme ait olduğunu savundu.
Hatimoğulları, şöyle konuştu:
"Devletin ve sermayenin el ele vererek düzenlediği COP31 yaşama karşı sermayenin, topluma karşı iktidarın, doğaya karşı talanın adıdır. Yani sömürünün ta kendisidir. İklim krizi bir sınıf sömürüsü ve adalet sorunudur. İklim krizinin sebebi bitmeyen kâr hırsıdır."
Türkiye'nin Avrupa'nın çöp merkezi ve sermayenin ucuz iş gücü alanı haline getirildiğini ileri süren Hatimoğulları, ülkenin birçok bölgesinde ekolojik tahribatın sürdüğünü söyledi.
"Kürt illerinde doğanın talan edildiğini görüyoruz"
"Barış ve Demokratik Toplum Süreci" kapsamında silahların sustuğu bir dönemde Kürt illerine sermaye yatırımlarının hızla yöneldiğini belirten Hatimoğulları, bunun yeni ekolojik sorunlar yarattığını savundu.
Hatimoğulları, "Kürt illerinde doğanın nasıl talan edildiğini görüyoruz. Ege'de, Karadeniz'de, Akdeniz'de yaptıklarının fazlasını yapmak üzere şu anda Kürt illerini hedeflediklerinin altını bir kere daha çizmek isteriz" dedi.
Diyarbakır Kervanpınar, Ordu Perşembe Yaylası, Muş Varto, Gümüşhane, Uşak, Artvin ve Ağrı Diyadin'de yaşam alanlarını korumak amacıyla yürütülen mücadelelere dikkat çekti.
"7552 sayılı İklim Kanunu'nu tanımıyoruz"
Türkiye'de yürürlüğe giren 7552 sayılı İklim Kanunu'na da tepki gösteren Hatimoğulları, düzenlemenin doğayı korumak yerine sermayenin çıkarlarını öncelediğini savundu.
Kanuna karşı muhalefet yürüttüklerini hatırlatan Hatimoğulları, şu ifadeleri kullandı:
"Muhalefet olarak güçlü bir muhalefet yürüttük. 'İklimi değil sistemi değiştirin' dedik. Ama buna rağmen yine bu talan yasasını çıkardılar. Bu pervasızlığa karşı bizler de şunu diyoruz: 7552 sayılı İklim Kanunu'nu tanımıyoruz. Bizim açımızdan yok hükmündedir."
"Küresel sıcaklık artışı 1,5 derece sınırına yaklaşıyor"
Dünya Meteoroloji Örgütü'nün COP31 İklim Durumu Güncellemesi Raporu'na değinen Hatimoğulları, küresel sıcaklıklar, okyanuslardaki ısı birikimi ve deniz seviyesindeki yükselişin rekor seviyelere ulaştığını söyledi.
2026 yılının ocak-eylül döneminde küresel yüzey sıcaklığının yaklaşık 1,47 derece arttığını belirten Hatimoğulları, bu değerin Paris İklim Anlaşması'nın uzun vadeli 1,5 derece hedefine yaklaştığına dikkat çekti.
Hatimoğulları, "Bu bize gösteriyor ki 2027 çok sıcak geçecek. Bugün sarsıcı etkilerini yaşadığımız iklim olaylarının daha da artacağı anlamına geliyor. Buradan bizler soruyoruz: Çanlar kimin için çalıyor? Çanlar doğa için yaşam için bizler için çalıyor" ifadelerini kullandı.
"Türkiye iklim performansında 64 ülke arasında 53'üncü sırada"
İklim Değişikliği Performans Endeksi'ne göre Türkiye'nin 64 ülke arasında 53'üncü sırada olduğunu belirten Hatimoğulları, fosil yakıt politikalarını eleştirdi.
COP31'in ilk günlerinde Gabar'da iki yeni petrol sahası keşfedildiğinin duyurulduğunu hatırlatan Hatimoğulları, "Bütün dünya fosil yakıtlardan çıkış için somut adımlar beklerken Türkiye bulduğu petrolü müjde diye topluma sunmaktan hâlâ geri adım atmıyor" dedi.
"COP31 değil, ÇÖP31"
Türkiye'nin Avrupa'dan büyük miktarlarda atık ithal ettiğini savunan Hatimoğulları, sıfır atık söylemiyle uygulanan politikalar arasında çelişki bulunduğunu ileri sürdü.
Hatimoğulları, 2025 verilerine göre Avrupa Birliği'nden 510 bin ton, İngiltere'den 140 bin ton olmak üzere toplam 650 bin ton atık ithal edildiğini belirtti.
İthal edilen atıkların yüzde 60'ının Adana'ya döküldüğünü ifade eden Hatimoğulları, "Oysa bu bir sistem sorunudur. Katılımcılar bile 'COP31 değil, ÇÖP31' diyorlar. Peki bu yaz Adana'da, Mersin'de, Antalya'da, Muğla'da kıyılara vuran mikroplastikler neyin sonucu? Bu kirlilik neyin sonucu?" diye sordu.
"Ağaçlarını savunanları tutuklayanlar COP31'de zeytin ağacı dikiyor"
COP31 kapsamında gerçekleştirilen bazı etkinlikleri de eleştiren Hatimoğulları, Limak Holding'in kadın ve iklim konulu paneline tepki gösterdi.
Akbelen'deki çevre mücadelesine değinen Hatimoğulları, Necla Işık ve kızı Esra Işık'ın gözaltına alınmasını, Esra Işık'ın tutuklu kalmasını hatırlattı.
Hatimoğulları, "Ama bugün utanmadan sıkılmadan COP31'de sembolik olarak zeytin ağaçları dikiyorlar. Doğasever gözüküyorlar. Oysa zeytinlikleri çatır çatır nasıl söktüklerini hepimiz çok iyi biliyoruz" dedi.
"COP31 zalimlerin zirvesidir"
COP31'in çevresel tahribatla gündeme gelen büyük şirketlere alan açtığını savunan Hatimoğulları, Cengiz, Limak, Rönesans ve Sinpaş şirketlerini örnek gösterdi.
Muş Varto, Ordu Perşembe Yaylası, Akbelen, Cerattepe, Kaz Dağları, Akseki, Antakya, Ağrı Diyadin ve Siirt'te yaşam alanlarını savunanların zirvede temsil edilmediğini belirten Hatimoğulları, şöyle konuştu:
"Bu zirve zalimlerin zirvesidir; kâr hırsından gözü dönenlerin, doğayı yok sayanların zirvesidir. Bu zirveyi kendi çıkar amaçları çerçevesinde kullanmaya çalışmaktalar."
Hatimoğulları, doğanın ve yaşam alanlarının korunması için mücadeleyi büyüteceklerini ifade etti.
Deprem ve sel bölgelerindeki politikaları eleştirdi
Hatimoğulları, iklim zirvesinde öne çıkarılan dirençli kentler söyleminin Türkiye'deki uygulamalarla örtüşmediğini savundu.
Dere yataklarının betonlaştırıldığını, sel risklerinin artırıldığını ve depreme dayanıklı kentlerin oluşturulmadığını ileri süren Hatimoğulları, İstanbul, Kocaeli ve Antalya'da yaşanan seller ile Kahramanmaraş ve Hatay merkezli depremlerin ardından ortaya çıkan sorunları hatırlattı.
Deprem bölgelerinde hâlâ çok sayıda kişinin konteynerlerde yaşamak zorunda kaldığını belirten Hatimoğulları, ekolojik yıkımın sorumlularından hesap sorulması gerektiğini söyledi.
Filistin halkına Arapça dayanışma mesajı
Konuşmasında Filistin'e de değinen Hatimoğulları, COP31'i protesto edenler arasında Filistinlilerin ve Filistin dostlarının bulunduğunu belirtti.
Hatimoğulları, Filistin halkının yaşadığı saldırılara ve zorla göçe dikkat çekerek Arapça dayanışma mesajı verdi.
Mesajının Türkçe çevirisinde şu ifadeler yer aldı:
"Ey Filistin halkı, biz sizinleyiz. Katledildiniz, darp edildiniz; işkenceye ve sürgüne maruz kaldınız, uzak ülkelerde mülteci oldunuz. Filistin halkının ve Kürt halkının davası, tüm Orta Doğu'nun davasıdır; bizim ve DEM Parti'nin de davasıdır. Silahlar sussun, halklara ve doğaya düşman rejimler son bulsun."
"Nükleer silah kullanmak bütün dünyaya zarar vermektir"
ABD Başkanı Donald Trump'ın İran'a yönelik nükleer saldırı tehdidine de değinen Hatimoğulları, nükleer silah kullanımının tüm dünyayı etkileyeceğini vurguladı.
"Nükleer silahları kullanmak demek sadece İran'a zarar vermek demek değildir. Nükleer silahları kullanmak demek bütün dünyaya zarar vermek demektir" diyen Hatimoğulları, NATO'nun silahlanma harcamalarına ilişkin politikalarını da eleştirdi.
Hatimoğulları, uluslararası bir barış hareketi oluşturulması gerektiğini belirterek, "Biz şuna inanıyoruz ki nükleersiz bir dünyayı pekâlâ kurabiliriz, savaşsız bir dünyayı pekâlâ kurabiliriz. Barış, barış, barış demeye devam edeceğiz ve bunun mücadelesini her yerde vereceğiz" dedi.
"Su satılamaz bir yaşam hakkıdır"
Ekolojik tarım, yerel tohum ağları ve kadın kooperatiflerinin desteklenmesi gerektiğini belirten Hatimoğulları, endüstriyel tarımın toprağı kirlettiğini ve küçük üreticileri mülksüzleştirdiğini savundu.
Tarımsal üretimin sel, don ve diğer aşırı hava olaylarından olumsuz etkilendiğini ifade eden Hatimoğulları, üreticilere yönelik eğitim ve destek politikalarının geliştirilmesini istedi.
Su kaynaklarının ticarileştirilmesine karşı olduklarını belirten Hatimoğulları, "Biz suyun satılamaz bir yaşam hakkı olduğunu savunuyoruz. Dicle ve Fırat havzasında halkların ortak yaşamına ve bölgesel barışa dayanan havza demokrasisini savunuyoruz. Suyu silaha, yaşamı pazarlık konusuna dönüştürdüler. Su silah değildir" ifadelerini kullandı.
Yerel ekoloji meclisleri kurulması çağrısı
Hatimoğulları, yerel yönetimlerin yetkilerinin güçlendirilmesi ve çevreyle ilgili kararların halkın katılımıyla alınması gerektiğini söyledi.
Kayyım politikalarıyla yerel iradenin gasp edildiğini savunan Hatimoğulları, yerel ekoloji meclislerinin kurulmasını ve halkın kendi yaşam alanları üzerindeki kararlarda açık rızaya dayalı veto hakkının tanınmasını istedi.
Hatimoğulları, iklim kriziyle mücadelenin doğanın korunması, emek haklarının güvenceye alınması, barış politikalarının geliştirilmesi ve demokratik katılımın artırılmasıyla birlikte yürütülmesi gerektiğini vurguladı.
