Brezilya'da Devlet Başkanı seçiminin ikinci turunda mevcut Devlet Başkanı Luiz Inacio Lula da Silva, rakibi Senatör Flavio Bolsonaro'yu geride bırakarak dördüncü dönem için yeniden seçildi. Brezilya Yüksek Seçim Mahkemesi verilerine göre 80 yaşındaki Lula, ikinci turda rakibine 4 milyonun üzerinde oy farkı attı.
İlk turu ikinci sırada tamamlamasına rağmen ikinci turda seçimi kazanan ilk aday olarak tarihe geçen Lula da Silva, aynı zamanda ülkenin 1980'li yıllarda demokrasiye dönmesinden bu yana dört kez devlet başkanlığına seçilen tek siyasetçi unvanını elde etti.
"Seçim Sonuçlarını Tanımıyorum"
Eski Devlet Başkanı Jair Bolsonaro'nun büyük oğlu Senatör Flavio Bolsonaro ise yenilgiyi kabul etmediğini duyurdu. Bolsonaro, Yüksek Mahkeme yargıçlarından birinin seçim günü oy verme süresini iki saat uzatma kararını gerekçe göstererek sonuçların iptali için başvuruda bulunacağını belirtti.
İlk turu önde kapatan Bolsonaro'nun ikinci turda 4 milyonun üzerinde oy farkıyla yenilmesi dikkat çekti. Bu farkın, babası Jair Bolsonaro'nun 2022 seçimlerinde Lula karşısında aldığı yenilgideki oy farkının iki katından fazla olduğu kaydedildi.
"Protestolar Sonucu Değiştirmez"
Seçim analistleri, Flavio Bolsonaro'nun kampanya ekibinin de ülkenin güneyindeki şiddetli yağışlar nedeniyle oy verme süresinin uzatılmasını talep ettiğine dikkat çekerek iptal ihtimalini oldukça düşük gördüklerini aktardı.
Risk danışmanlığı şirketi RANE'nin Latin Amerika Analisti Mario Braga, önümüzdeki günlerde sağcı grupların protesto gösterileri düzenleyebileceğini ancak bunun sonuçları değiştirmeyeceğini vurguladı. Baba Jair Bolsonaro ise 2022'deki yenilgisini kabullenmeyip darbe planlamak suçundan 27 yıl hapis cezasına çarptırılmıştı.
"İnsanlar Bilinen Bir Yol Tercih Etti"
Araştırmacılar, beklenenin üzerindeki seçmen katılımının Lula'nın zaferinde belirleyici olduğunu kaydetti. Think Policy danışmanlık şirketinden Leonardo Barreto, seçmenlerin belirsizlik yerine tanıdıkları yönetimi tercih ettiğini belirterek, "İnsanlar bugün bir miktar endişe yaratan değişim ile belirli hakları güvence altına alan bilinen bir yol arasında tercih yapıyor" dedi.
Yoksullukla mücadele ve sosyal yardım vaatlerini öne çıkaran Lula; işsizlik, okuma yazma bilmeme ve ormansızlaşmanın tarihi düşük seviyelere gerilediğini belirtti. Lula, ücretsiz toplu taşıma düzenlemesini Kongre'ye sunmayı ve sosyal yardımları artırmayı hedefliyor.
"Bölgesel Dengeler Yeniden Şekilleniyor"
Lula'nın zaferi, Latin Amerika'da son dönemde yükselen sağ partilere karşı önemli bir siyasi dönüşüm olarak değerlendirildi. Rakibi Bolsonaro'nun egemenliği ABD Başkanı Donald Trump'ın politikalarına bağımlı hale getireceğini savunan Lula, bağımsız dış politika vurgusu yaptı.
Kanada Başbakanı Mark Carney ve Latin Amerikalı liderler Lula'yı tebrik ederken, eski Dışişleri Bakanı Celso Amorim, Lula'nın bölgede denge kurucu bir rol üstleneceğini söyledi.
"Finans Piyasaları ve Kongre Engeli"
Lula'nın zaferi Brezilya piyasalarında dalgalanma beklentisini artırdı. Japonya'da işlem gören Brezilya Bovespa endeksli fon zafer sonrası yüzde 15 değer kaybetti. Brezilya realinin de dolar karşısında kan kaybetmesi bekleniyor.
Nitelikli çoğunluğu elde eden sağcı muhalefetin Ulusal Kongre'deki etkisi ise Lula'yı bekleyen en büyük zorluk. Liberal Parti ve müttefiklerinin Temsilciler Meclisi'nde 280, Senato'da ise 50 sandalyeye ulaşması, bütçe ve reform süreçlerini zorlaştırabilir. Kamu borcunun GSYH'ye oranının yüzde 82'yi aşması ve yüksek faizler yeni dönemin ana başlıkları arasında yer alıyor.
