Artvin'in Yusufeli ilçesinde, 275 metre yüksekliğiyle Türkiye'nin en yüksek barajı olan Yusufeli Barajı'nın faaliyete geçmesinin ardından Çoruh Vadisi'ndeki verimli tarım alanlarının büyük bölümü sular altında kaldı. Yeşil Artvin Derneği Başkanı Nur Neşe Karahan, baraj nedeniyle üretim alanlarını kaybeden bölge halkının şimdi de madencilik faaliyetleriyle karşı karşıya olduğunu belirterek, "Çoruh Vadisi'ni bir bütün olarak yok ederek insansızlaştırmak ve şimdi de maden yağmasına açmak istiyorlar" dedi.
Yusufeli'nin Kılıçkaya köyünde açıklama yapan Karahan, barajın yalnızca Kılıçkaya'yı değil, Dörtkilise, Peterek ve Göcek gibi köyleri de etkilediğini söyledi. Vadideki verimli tarım arazilerinin sular altında kaldığını belirten Karahan, geriye kalan doğal alanların korunması çağrısında bulundu.
"Derelerimizde HES'ler, dağlarımızda madenler var"
Yusufeli Barajı'nın ardından bölgede madencilik faaliyetlerinin gündeme geldiğini belirten Karahan, Peterek köyünde açık ocak altın madenciliğine yönelik çalışmaların başladığını söyledi.
Göcek köyünün üst kesimlerinde de iki ayrı açık ocak madenciliği izni bulunduğunu ifade eden Karahan, bölgedeki başka alanların da ruhsatlandırıldığını veya ihale aşamasında olduğunu ileri sürdü.
Karahan, şöyle konuştu:
"Maalesef Çoruh Vadisi'ni bir bütün olarak yok ederek insansızlaştırmak ve şimdi de maden yağmasına açmak istiyorlar. Karşı taraftaki Peterek köyünde açık ocak altın madenciliğine yönelik bir çalışma başladı. Göcek köyünün üst tarafında da iki ayrı açık ocak madenciliği izni bulunuyor. Köyümüzün üst taraflarında ve başka bölgelerde de ruhsatlandırılmış maden sahaları var. Derelerimizde HES'ler, dağlarımızda madenler var. Geriye kalan doğal alanlarımız da madencilik faaliyetleriyle yok edilmek isteniyor."
"Üretim yaparak topraklarımıza sahip çıkabiliriz"
Kılıçkaya köyü sakinlerinin geçmişte hidroelektrik santrali (HES) projelerine karşı mücadele ettiğini ve projeyi engellemeyi başardıklarını anlatan Karahan, şimdi de madencilik faaliyetlerine karşı yaşam alanlarını korumaya çalıştıklarını belirtti.
Köyde kalan tarım arazilerinde kooperatif aracılığıyla yeniden üretime başlandığını söyleyen Karahan, tarımsal üretimin sürdürülmesini bölgedeki yaşamın devamı açısından önemli gördüklerini ifade etti.
Karahan, şunları söyledi:
"Yeniden üretimi çok önemsiyoruz. Çünkü üretim yaptığımızda topraklarımıza ve yaşam alanlarımıza da sahip çıkabiliyoruz. İnsanlar hiçbir şey üretemediğinde, geçimini sağlayamadığında zamanla her şeyden vazgeçebiliyor. Geleceklerini koruyabilmeleri için köylerine, topraklarına ve temiz sularına mutlaka sahip çıkmaları gerekiyor."
"Baraj üç ayrı vadinin en verimli topraklarını sular altında bıraktı"
Yusufeli'nin üç ayrı verimli vadiden oluştuğunu belirten Karahan, baraj nedeniyle bölgenin önemli tarımsal üretim alanlarını kaybettiğini söyledi.
Karahan, özellikle Peterek köyünün üzüm üretimi açısından önemli bir merkez olduğuna dikkat çekerek, barajın yalnızca doğrudan su altında kalan alanları değil, daha yüksek kesimlerdeki tarımsal üretimi de etkilediğini savundu.
"Belki de Türkiye'nin en büyük barajlarından biri olarak tanıtılan Yusufeli Barajı, doğaya en fazla zarar veren barajlardan biri. Baraj, üç ayrı vadinin en verimli topraklarını sular altında bıraktı. Örneğin, karşıdaki Peterek köyü, ülkenin en kaliteli üzümlerinin yetiştiği yerlerden biridir" diyen Karahan, baraj sonrasında oluşan iklimsel değişikliklerin üst kotlardaki üretim alanlarını da etkilediğini ifade etti.
Karahan, bu nedenle bölgedeki tarımsal kayıpların yalnızca sular altında kalan arazilerle sınırlı olmadığını dile getirdi.
"Temiz su, temiz toprak ve sağlıklı gıda göz ardı ediliyor"
Bölgede gerçekleştirilen enerji yatırımlarının çevresel ve toplumsal sonuçlarının yeterince değerlendirilmediğini savunan Karahan, enerji ihtiyacının farklı yöntemlerle karşılanabileceğini söyledi.
Elektrik Mühendisleri Odası'nın Türkiye'de enerji fazlası bulunduğuna ilişkin değerlendirmelerine işaret eden Karahan, yatırımların yalnızca enerji üretimi üzerinden ele alınmasını eleştirdi.
Karahan, şöyle devam etti:
"Bütün bunlar halka, enerjiye ihtiyaç duyduğumuz gerekçesiyle anlatıldı. Oysa Elektrik Mühendisleri Odası da Türkiye'nin enerji fazlası bulunduğunu ifade ediyor. Enerji ihtiyacını karşılamanın başka yolları ve yöntemleri de var. Çok daha farklı seçenekler değerlendirilebilir."
Enerji ve madencilik yatırımlarında doğal yaşamın korunmasının öncelikli olması gerektiğini belirten Karahan, açıklamasını şu sözlerle tamamladı:
"Ne yazık ki bizim yaklaşımımız çoğu zaman yok etmek üzerine kuruluyor. Yatırımların yalnızca bir yönüne bakılıyor; insanların asıl ihtiyaç duyduğu temiz su, temiz toprak ve sağlıklı gıda göz ardı ediliyor. Bu anlayışla gerçekleştirilen yatırımlar hepimizin geleceğini tehdit ediyor. Dileriz, bu yıkımı engelleyebiliriz."





