Ankara'da gerçekleştirilen tarihi NATO Zirvesi'nin ardından, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın devlet başkanlarına uğurlama hediyesi olarak takdim ettiği yerli üretim Gümüşay .357 Magnum revolver tipi silahlar, dünya başkentlerinde kelimenin tam anlamıyla şok etkisi yarattı. Liderlerin isimlerine özel olarak işlenmiş ve yanında altı adet gerçek mermisiyle birlikte verilen bu sıra dışı diplomatik jest, birçok ülkenin katı silah ithalatı ve resmi hediye kabul mevzuatlarına tosladı. Uluslararası basın, liderlerin el bagajlarından çıkan bu ölümcül hediyeleri ülkelerine nasıl sokacaklarını bilemediklerini ve gümrük kapılarında hukuki ve idari çıkmazların yaşandığını yazıyor.
İspanya’nın yüksek tirajlı gazetesi El País, gelişmeyi "NATO liderleri Erdoğan'ın hediyesiyle ne yapacaklarını bilmiyor: Altı mermisiyle birlikte bir revolver" başlığıyla manşetine taşıdı. Gazete, bu hediyenin Avrupalı liderler için "yönetilmesi imkansız ve güç bir sıkıntı" yarattığını aktarırken; devlet başkanlarının yabancı hükümetlerden gelen hediyelerin kabulüne ilişkin yasalar ile kendi ülkelerindeki ağır silah yasaları arasında sıkışıp kaldığını vurguladı.
Avrupa genelinde diplomatik kriz haline gelen hediye trafiğinde, liderlerin bulduğu birbirinden ilginç ve çaresiz çözümler ise dünya basınında geniş yankı uyandırdı. İngiltere Başbakanı Keir Starmer, ülkesinin aşırı katı silah yasaları nedeniyle revolveri Londra'ya götüremeyerek Ankara'daki İngiliz Büyükelçiliği'nde bırakmak zorunda kaldı. İspanya Başbakanı Pedro Sánchez’e verilen silah, İspanyol korumalar tarafından apar topar İçişleri Bakanlığı’na teslim edilerek etkisiz hale getirilme sürecine sokuldu. Kanada Başbakanı Mark Carney'nin ofisi ise mühimmatın Türkiye’de bırakıldığını, silahın ise Kanada Atlı Polisi’ne (RCMP) devredileceğini açıkladı. Benzer bir kriz yaşayan Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen'in de silahı tamamen körletip etkisiz hale getirdikten sonra bir askeri müzeye bağışlamayı planladığı öğrenildi.
"Mermili Silah: Erdoğan'ın NATO Liderlerini İkileme Sokan Tartışmalı Hediyesi"
İspanyol Cadena SER yayın kuruluşu ise liderlerin kendilerini bir anda uluslararası bir çıkmazın tam ortasında bulduklarını yazdı. Belçika Başbakanı Bart De Wever, ülkesine ayak basar basmaz uçağın merdivenlerinden iner inmez silahı Brüksel Havalimanı polisine teslim etmek zorunda kaldı. Polonya Cumhurbaşkanı Karol Nawrocki'nin özel revolverinin ise hâlâ Varşova Havalimanı gümrüğünde bekletildiği ve yasal ithalat prosedürlerinin aşılmaya çalışıldığı bildirildi. Cadena SER, Erdoğan'ın bu hamleyle aslında Türk savunma sanayisinin ulaştığı gücü ve üretim kalitesini dünya liderlerinin gözüne sokmayı amaçladığı değerlendirmesini yaptı.
"Erdoğan'ın Revolveri İkilem Yarattı"
İngiliz haber ajansı Reuters, bu benzeri görülmemiş hediyenin her ülkede ayrı bir hukuki ve idari bürokrasiyi tetiklediğini abonelerine duyurdu. Ajansın geçtiği bilgilere göre, Hollanda ve İsveç başbakanları da tıpkı İngiliz mevkidaşları gibi silahları ülkelerine götürmeyi göze alamayarak Ankara'daki büyükelçiliklerine geri gönderdi. Hollanda tarafının silahı büyükelçilik korumasında imha edip etkisizleştireceği, İsveç'in ise gümrük ithalat izin belgesi için resmi süreç yürüttüğü aktarıldı.
Avustralya merkezli ABC Australia kanalı ise, Belçika Başbakanı'nın uçaktan indikten sonra el bagajını açtığında içinde gerçek mermiler içeren bir tabanca olduğunu görünce büyük bir şaşkınlık ve şok yaşadığını yazdı. Uluslararası analizlerde, Erdoğan'ın dünya liderlerine yönelik bu "barut kokulu" jestinin, Türkiye'nin savunma sanayisi ve yerli silah üretimindeki gövde gösterisini en üst düzeyde sergilemek adına yapıldığı konusunda fikir birliğine varıldı.
