Malatya'da yaz mevsiminin gelmesiyle birlikte kent genelinde en tatlı ve zahmetli telaşlardan biri yeniden başladı. Dalından büyük bir özenle toplanan horum dutları, Yeşilyurt ilçesinde yıllardır değişmeyen geleneksel yöntemlerle işlenerek sofraların vazgeçilmez doğal şifa kaynaklarından biri olan pekmeze dönüştürülüyor.
Bu eşsiz lezzetin arkasında ise yalnızca meyvenin kalitesi değil, nesillerdir sürdürülen büyük bir aile geleneği ve yoğun bir emek yer alıyor. Yeşilyurt'ta horum dutu pekmezi üretimi yapan Yaman ailesi, ata mirası üretim yöntemlerini bugün de aynı özen ve sadakatle geleceğe taşımaya devam ediyor.
"Güneşin Altında Ağır Ağır Dinlendiriliyor"
Geleneksel üretim süreci, sabahın ilk ışıklarıyla birlikte dutların dalından toplanmasıyla başlıyor. Toplanan horum dutları önce ezilerek şırası çıkarılıyor. Titizlikle süzülen dut şırası büyük kazanlarda ön işlemden geçirildikten sonra geleneksel bakır kazanlara alınıyor. Ürünün asıl kıvam ve lezzet yolculuğu ise bu aşamadan sonra gerçekleşiyor.
Güneşin altında uzun süre ağır ağır dinlendirilen dut şırası, zamanla koyulaşarak kendine has kıvamına ve aromasına kavuşuyor. Doğal yollarla soğutulup dinlendirilen pekmez, son aşamada hijyenik şartlarda kavanozlara doldurularak tüketime hazır hale getiriliyor. Sürecin sonunda rengi, yoğun aroması ve özgün tadıyla Malatya mutfak kültürünün en seçkin ürünlerinden biri ortaya çıkıyor.
"Bir Kavanozda Koca Bir Emek Var"
Yaman ailesi için horum dutu pekmezi üretimi yalnızca bir ticari faaliyet değil, köklü bir geleneğin yaşatılması anlamına geliyor. Üretimin her aşamasında kollektif bir emek veren aile üyeleri, hiçbir katkı maddesi ve koruyucu kullanmadan hazırladıkları pekmezi en doğal haliyle tüketicilere ulaştırıyor.
Yıllardır üretim sürecinin merkezinde yer alan Ramazan Yaman, horum dutu pekmezinin hazırlanmasının ciddi bir sabır ve emek gerektirdiğini belirterek, tamamen doğal yöntemlerle üretilen bu şifa kaynağı yöresel lezzeti herkesin tatması gerektiğini ifade ediyor.
Üretim aşamalarında aktif görev alan Yağmur Dayan ise toplanan dutun işlenme süreçlerini ve geleneksel yöntemlerin inceliklerini aktararak, bu mirası korumanın önemine dikkat çekiyor.
"Malatya'dan Türkiye'nin Dört Bir Yanına"
Tamamen katkısız ve geleneksel metotlarla hazırlanan horum dutu pekmezi, yalnızca Malatya'da değil, Türkiye genelinde de yoğun ilgi görüyor. Bir yanda dut ağaçlarından özenle toplanan meyveler, diğer yanda güneşin altında doğal kıvamına ulaşan şıra; Yaman ailesinin üretiminde yıllardır değişmeyen bu tablo Malatya'nın yaşayan mutfak kültürünü gözler önüne seriyor.
Yaman ailesi, ata mesleği yöntemlerle ürettikleri horum dutu pekmezini gelecek kuşaklara aktarırken, Malatya'nın bu doğal şifa kaynağını Türkiye'nin dört bir yanına ulaştırmanın haklı gururunu yaşıyor.
