Orta Doğu, küresel petrol ve doğal gaz ticaretinin kalbi sayılan Hürmüz Boğazı'nda patlak veren yeni bir askeri krizle sallanıyor. ABD ile İran arasında 17 Haziran tarihinde imzalanan ve bölgeye nefes aldırması beklenen 14 maddelik ateşkes mutabakatı, karşılıklı ağır saldırılarla fiilen rafa kalktı. İki dev güç birbirlerini mutabakatı açıkça ihlal etmekle suçlarken, bölgedeki diğer ülkeler de teyakkuza geçti.
Kriz, Hürmüz Boğazı'nda Panama bayraklı "MT Kiku" adlı ticari tankere düzenlenen tek yönlü intihar İHA'sı saldırısıyla başladı. ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), bu saldırının arkasında doğrudan İran güçlerinin olduğunu ilan ederek düğmeye bastı.
"10 Kritik Askeri Hedef Tam İsabetle Vuruldu"
CENTCOM'dan yapılan resmi açıklamada, tankere yapılan saldırıya misilleme olarak İran topraklarındaki askeri mevzilerin hedef alındığı duyuruldu. Hürmüz Boğazı ve çevresinde yer alan toplam 10 stratejik İran askeri hedefinin Amerikan jetleri ve füzeleriyle vurulduğu belirtildi. İmha edilen hedefler arasında askeri teçhizatlar, haberleşme altyapıları, hava savunma mevzileri ve İHA depolama merkezleri bulunuyor.
Amerikan askeri kanadı, "İran'a ateşkes anlaşmasına uyma fırsatı verildi ancak onlar Panama bayraklı tankeri vurmayı tercih etti" diyerek harekatın kaçınılmaz olduğunu savundu.
"Kuveyt ve Bahreyn’deki ABD Üslerine Balistik Füze Yağmuru"
İran kanadından bu hamleye yanıt gecikmedi. İran Devrim Muhafızları Ordusu, devlet medyası aracılığıyla yaptığı gövde gösterisinde, ABD'nin kıyı şeridine yönelik saldırılarına ezici bir misilleme yapıldığını duyurdu. Tahran, Kuveyt’te bulunan Ali el-Salem Hava Üssü ile Bahreyn'in Port Salman kentinde konuşlu ABD Beşinci Filosu’na ait 8 kritik altyapı unsurunun balistik füzeler ve intihar İHA’larıyla tam isabetle vurulduğunu öne sürdü.
İran, ABD'nin "ihlalde bulunan bir gemiye yapılan meşru müdahaleyi" savaş bahanesi yaptığını iddia etti. Batı medyasına konuşan üst düzey bir ABD'li yetkili ise üslere yönelik saldırıları doğruladı ancak tesislere isabet eden füzelerin herhangi bir can kaybına veya ciddi hasara yol açmadığını iddia etti.
"İran İslam Cumhuriyeti Artık Var Olmayacaktır"
Bölge alev topuna dönmüşken, ABD Başkanı Donald Trump'tan dünyayı ayağa kaldıran çok sert bir açıklama geldi. Kendisine ait Truth Social platformundan paylaşım yapan Trump, İran'ın hiçbir zaman ders almayacağını belirterek adeta savaş ilanı gibi bir uyarıda bulundu.
Trump paylaşımında, "Makul davranmayı sürdüremeyeceğimiz ve çok başarılı şekilde başlattığımız işi askeri olarak tamamlamak zorunda kalacağımız bir nokta gelebilir. Eğer bu gerçekleşirse İran İslam Cumhuriyeti artık var olmayacaktır" ifadelerini kullandı. Bu tehditkar sözler, Washington-Tahran hattında köprülerin tamamen atıldığının sinyali olarak yorumlandı.
"Hava Savunma Sistemleri Devreye Alındı"
Ateş hattının ortasında kalan Kuveyt ve Bahreyn, İran füze tehdidine karşı en üst düzey askeri alarm durumuna geçti. Kuveyt Silahlı Kuvvetleri, hava savunma unsurlarının füzeleri ve İHA’ları havada karşılayarak imha ettiğini duyurdu. Bahreyn İçişleri Bakanlığı ise halka panik yapmama ve en yakın güvenli sığınaklara geçme çağrısında bulundu.
Savaş rüzgarlarına rağmen CENTCOM, ticari gemilerin Hürmüz Boğazı'ndan geçiş güvenliğinin sağlandığını ve seyrüseferin sürdüğünü açıkladı. Ancak petrol arzının kalbinde yaşanan bu son çatışmalar, küresel enerji piyasalarında şimdiden büyük bir panik dalgası başlattı. İran'ın baş müzakerecisi Muhammed Bakır Galibaf ise geri adım atmayacaklarını belirterek, "Herkes şunu bilmelidir ki Hürmüz Boğazı'nın yönetimi savaştan önceki haline asla dönmeyecektir" sözleriyle rest çekti.