Ankara Bölge Adliye Mahkemesi'nin, Cumhuriyet Halk Partisi'nin (CHP) Kasım 2023 kurultayını iptal eden ve eski lider Kemal Kılıçdaroğlu'nu yeniden göreve getiren kararı sonrası CHP Genel Merkezi'nde yaşanan polis müdahalesi, uluslararası kamuoyunu ayağa kaldırdı. Uluslararası Af Örgütü, Türkiye'de hukukun üstünlüğü ve insan haklarına ciddi bir darbe vurulduğunu belirterek Ankara'ya acil bir çağrıda bulundu.
Gelişmeleri yakından takip eden örgüt, sürecin Mart 2025'te tutuklanan CHP'nin cumhurbaşkanı adayı ve İBB Başkanı Ekrem İmamoğlu'na yönelik adımlarla başladığını, ardından yüzlerce seçilmiş temsilciye ve belediye görevlisine yönelik siyasi saikli saldırıların bir parçası olarak ciddi şekilde arttığını vurguladı.
"Siyasi muhalefete yönelik baskıya derhal son verilmeli"
Uluslararası Af Örgütü Avrupa Araştırmalar Direktör Yardımcısı Esther Major, Türkiye'deki mevcut siyasi atmosferin çok tehlikeli bir boyuta ulaştığına dikkat çekti. Yetkililerin ülkeyi bu uçurumdan çekmesi gerektiğini ifade eden Major, şu kritik uyarıyı yaptı:
"Kuşkusuz ki baskıların son dönemde artması, Türkiye'de bir dönüm noktasına işaret ediyor. Yetkililer ülkeyi bu tehlikeli uçurumun kenarından çekmek için derhal harekete geçerek, siyasi muhalefete ve muhaliflere yönelik baskıya derhal son vermeli, ifade ve örgütlenme özgürlüğü haklarını korumalı."
Örgüt ayrıca, yalnızca insan haklarını barışçıl şekilde kullandıkları için tutuklanan tüm kişilerin derhal ve koşulsuz olarak serbest bırakılması ve ülkedeki yargı bağımsızlığının yeniden tesis edilmesi çağrısını yineledi.
"Bina içinde biber gazı kullanımı işkence kapsamına girebilir"
Sürecin arka planında ise yargı ve polis müdahaleleri yatıyor. Ankara 42. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin "kurultay iptali istemini reddeden" kararına rağmen, Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 36. Hukuk Dairesi bu kararı bozarak eski lider Kemal Kılıçdaroğlu’nun tekrar genel başkanlığa getirilmesine hükmetmişti. Yargıtay yolu açık olan bu kararın ardından, 24 Mayıs Pazar günü polis ekipleri Özgür Özel ve ekibini binadan çıkarmak için CHP Genel Merkezi'ne müdahale etti.
Müdahale sırasında kolluk görevlilerinin bina içinde biber gazı kullanması ve kapıdaki barışçıl kalabalığa tazyikli su sıkması uluslararası raporda geniş yer buldu. Af Örgütü, kapalı ve yetersiz havalandırmalı alanlarda biber gazı kullanılmasının hukuka aykırı olduğunu belirterek şu tespiti yaptı:
"Kişilerin güvenli bir şekilde kaçamayacağı kısıtlı veya kapalı alanlarda, özellikle de yeterli havalandırmanın olmadığı yerlerde biber gazı kullanılması hukuka aykırıdır ve işkence ile diğer türde kötü muamele kapsamına gelebilir."
"Adil yargılamayla ilgili ciddi kaygılar var"
Raporda, CHP'li siyasetçi, cumhurbaşkanı adayı ve İBB Başkanı Ekrem İmamoğlu ile ekibindeki 400'den fazla kişinin yargılandığı toplu davaya da dikkat çekildi. 9 Mart 2026 tarihinde Silivri’deki Marmara Cezaevi'nde başlayan ve İmamoğlu için 2 bin 352 yıla kadar hapis cezası istenen davanın siyasi güdümlü olduğu öne sürüldü.
Suçlamaların büyük bölümünün etkin pişmanlık hükümlerinden yararlanan sanıklar ile 15 gizli tanığın ifadelerine dayandığı belirtilen açıklamada, yüz binleri bulan soruşturma dosyalarının etkili savunma hakkını engellediği ifade edildi. İmamoğlu'nun üniversite diplomasının 30 yıl sonra iptal edilmesi ve akrabalarının yolsuzluk iddialarıyla hedef alınması gibi adımların, cumhurbaşkanlığı adaylığını engellemeye yönelik girişimler olduğu iddia edilerek, ceza adalet sisteminin muhalefeti bastırmak için araçsallaştırıldığı uyarısı yapıldı.